Veteriner.CC
 Ana Sayfa Hastalıklar Domuz gribi
 

Hastalıklar

Veteriner.CC Hastalıklar
  1. Agalaksia
  2. Akut rumen asidozu
  3. Apityalismus
  4. Bakteriyel Böbrek hastalığı
  5. Brucellozis
  6. Botulismus
  7. B.S.E. (Deli Dana Hastalığı)
  8. Buzağı ishalleri
  9. Cryptosporodiosis
  10. Coryza gangrenosa bovum (CGB)
  11. Çiçek Hastalığı
  12. Dil Hastalıkları
  13. Diş Hastalıkları
  14. Domuz Gribi
  15. EHD - Geyik Hastalığı
  16. Enterotoksemi
  17. Farengitis
  18. Kara Hastalık
  19. Keçi ciğer ağrısı
  20. Kızıl ağız hastalığı (Yersiniosis)
  21. Kronik rumen asidozu
  22. Kuduz (Rabies)
  23. Kurşun Zehirlenmesi (Plumbism)
  24. Listeriozis
  25. LSD Yeni içerik
  26. Mavi Dil Hastalığı (Bluetongue)
  27. Omasum konstipasyonu
  28. Ön Mide Hastalıkları
  29. Özefagus daralması
  30. Özefagus genişlemesi
  31. Özefagus spazmı
  32. Özefagus tıkanması
  33. Özefagus yangısı
  34. Piyeten
  35. Pityalismus
  36. RPT
  37. Stomatitis
  38. Şap
  39. Şarbon (Antrax)
  40. Tetanoz
  41. Toxoplasmosis
  42. Tüberküloz
  43. Tükrük bezinin yangısı
  44. Tükrük taşı
  45. Üç gün Hastalığı
  46. Yanıkara
  47. Yutak hastalıkları

DOMUZ GRİBİ (DOMUZ İNFLUENZA VİRUS - H1N1)

 Domuz Gribi Nedir?

    Domuz gribi, domuzlara özgü influenza virusu tip A tarafından oluşturulan yüksek oranda bulaşıcı, bir solunum yolu hastalığıdır. Hastalıkta morbidite (hastalığın bulaşması) yüksek, mortalite (ölüm oranı) düşüktür. Virüs domuzlar arasında, solunum, direkt / endirekt kontak, ve taşıyıcı hayvanlar yoluyla bulaşmaktadır. Domuzlarda, hastalık yıl boyunca görülebilmekte, kış ve sonbahar aylarında görülme sıklığı artmaktadır. OIE ( Dünya hayvan sağlığı örgütü)’ye göre ihbarı mecburi bir hastalık değildir.

   Domuz influenza virüsü, genellikle H1N1 serotipinde olmaktadır fakat, domuz popülasyonlarında farklı serotiplerin de ( örn. H1N2, H3N1, H3N2 ) görüldüğü bildirilmektedir. Domuzlar, avian influenza virüsleri ve insan influenza virüsleri ile de enfekte olabilmektedirler. Bazen, domuzlar birden fazla virüs tipi ile enfekte olabilmekte, bu da  bu virüslerin  genetik materyal alışverişinde bulunmasına yol açabilmektedir. Bu durumun  sonucunda, farklı kaynaklardan influenza virüs genleri içeren yeni bir serotip oluşabilmektedir. Amerikan CDC ( Centers for Disease Control) merkezi, Meksika’dan sonra A.B.D’ de görülen hastalık vakalarının ikisinin, genetik açıdan domuz influenza virüsü A (H1N1) virüsü ile benzerlik taşıyan viral bir etken nedeniyle gerçekleştiğini, bu virüslerin daha önce A.B.D. veya başka bir ülkede insan veya domuz virüslerin de görülmemiş bir gen parçaları kombinasyonuna sahip olduğunu bildirmiştir.

   OIE şu anda A.B.D, Meksika, Yeni Zelanda ve Avrupa ülkelerinde görülen bu virüse domuz gribi virüsü denilmesinin doğru olmadığını, çünkü farklı influenza virüsü serotiplerinin genetik materyallerinin birleşmesinden oluştuğunu ve bu virüsün herhangi bir hayvandan izolasyonunun henüz gerçekleşmediğini bildirmiştir. Yine de bir çok kaynakta şu anki güncel salgından domuz gribi adıyla bahsedilmektedir; bu nedenle bu yazıda da etken bu isimle anılacaktır.

 Domuz gribi virüsünün insan sağlığı için tehlikeleri nelerdir?

   Daha önce bu virüsler ile insanların enfekte olduğu bildirilmiştir. Klinik semptomlar, mevsimsel grip hastalığı ile benzerlik göstermektedir. Hastalığın şiddeti, asemptomatik enfeksiyon ile, ölüm ile sonuçlanan şiddetli pneumonie arasında değişkenlik göstermektedir. Hafif ya da asemptomatik vakalar kolaylıkla gözden kaçabilmekte, bu nedenle insanlar arasında bu hastalığın yayılış hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır.

 İnsanlara hastalık nasıl bulaşır?

   İnsanlar, hastalığı genellikle domuz gribi virüsü ile enfekte domuzlardan almaktadır fakat, bazı vakalarda domuzlarla veya domuzların bulunduğu çevreyle kontak bildirilmemiştir. İnsandan insana bulaşma bazı vakalarda görülmüş ama genellikle, birbiri ile yakın ilişkide bulunan kişiler arasında veya kapalı alanlarda bulunan insan grupları arasında bildirilmiştir.

 Pandemi ( Dünya çapında salgın hastalık) riski var mı?

   Eğer domuz gribi virüsü, etkin bir şekilde insandan insana bulaşmanın yolunu bulursa, bir influenza pandemisine  (küresel salgını) yol açabilir. Bu virüslerin genetik yapısı değişimlere açıktır. Bu tür bir virüs ile oluşabilecek bir salgının insanlar üzerindeki etkisini kestirmek güçtür; bu, etkenin virülensine, insanların bağışıklık düzeyine, mevsimsel influenza virüsü sırasında oluşan antikorlara ve başka bir çok konakçı faktörüne bağımlı olmaktadır.

 Domuz gribinden korunmak için bir aşı var mı?

   Şu anda, insanlarda hastalık oluşturan domuz gribi virüsüne karşı, bir aşı bulunmamaktadır. İnsanların mevsimsel grip hastalığına karşı geliştirilmiş aşıların her hangi bir koruma sağlayıp sağlamadığı bilinmemektedir. Büyük olasılıkla bu aşıların bir koruyuculuğu bulunmamaktadır.

 Tedavi için hangi ilaçlar kullanılabilir?

   İki grup anti viral ilaç bulunmaktadır.

  1. Adamantanler ( amantadin ve remantadine)
  2. Influenza virüsünün neuraminidase proteinini inhibe eden ajanlar (oseltamavir ve zanamivir)

   Bazı influenza virüsleri anti-viral ajanlara karşı direnç geliştirmektedirler. Son günlerde görülen insan vakalarında etkenin oseltamavir ve zanamivir’e karşı duyarlı fakat amantadin ve remantadine’e karşı dirençli olduğu bildirilmiştir.

   Anti viral ajanların kullanımının bu enfeksiyonun kontrolünde ne kadar etkin olduğu tartışmalıdır. Bu nedenle, tedavi programı, vakanın değerlendirilmesi sonucunda hekim tarafından belirlenmelidir.

 Enfekte domuzlardan hastalık bulaşması nasıl engellenebilir?

   Şu ana kadar insanlarda mevcut, güncel  domuz gribi vakaları ile  domuzlarda yakın geçmişte görülmüş veya şu anda var olan hastalık vakaları arasında bir bağlantı bulunamamıştır. Yine de, hasta domuzlarla ilişkiyi en aza indirmek ve hasta hayvanları ilgili kurumlara bildirmek gereklidir.

   Bir kişinin bu etkeni domuzlardan alabilmesi için enfekte domuzlarla kapalı ortamda uzun bir süre bir arada bulunması gerekmektedir. Hayvanların bakımı ile kesim ve kesim sonrası etin işlenmesi sırasında  hijyen prensiplerine uyulması özellikle önemlidir. Hasta veya hastalıktan ölmüş olan hayvanlar kesim ve işleme sürecinden uzak tutulmalıdır. Etin en az 70 derecede pişirilmesi virüslerin ölmesini sağlayacaktır.

 Enfekte insanlardan bulaşacak hastalığa karşı korunma nasıl olmalıdır?

   Geçmişte, domuz gribi insanlarda genellikle hafif seyreden bir enfeksiyona neden olmuştur. Fakat, şu anda Meksika’da hastalık daha şiddetli seyretmektedir. A.B.D’ de konfirme edilen vakaların hiçbirisinde hastalık şiddetli seyretmemiş, hastalar hastaneye yatırılmadan tedavi edilebilmişlerdir.

 Kendimizi bu hastalıktan korumak için aşağıdaki basit önlemleri alabiliriz:

  • Hasta görünen, ateşi olan veya öksüren insanlardan uzak durun.
  • Ellerinizi su ve sabunla sık sık yıkayın.
  • Sağlıklı bir yaşam sürün: İyi uyku, besleyici yiyecekler ve fiziksel olarak aktif olmak bağışıklık sisteminizi güçlü tutar.

 Eğer evinizde domuz gribi ile enfekte olmuş bir insan varsa;

  • Bu kişiyi, evin ayrı bir bölümüne yatırın
  • Bu kişinin bakımını yaparken, ağız ve burnunuzu mümkünse ticari olarak da satılan bir medikal maske ile kapatın.
  • Hasta kişiye her temastan sonra ellerinizi su ve sabunla iyice yıkayın.
  • Hastanın bulunduğu odayı iyice havalandırın.
  • Çevreyi, ev temizlik malzemeleri yardımıyla mümkün olduğunca temiz tutun.

 Domuz Gribi Hastalığına yakalandığınızı düşünüyorsanız ne yapmalısınız?

 Eğer kendinizi hasta hissediyorsanız, yüksek ateş, öksürük ve boğaz ağrısından şikayetçi iseniz?

  • Evinizde kalın. İşyerinizden, okuldan ve kalabalık ortamlardan uzak durun.
  • Dinlenin ve bol bol sıvı gıda alın.
  • Hapşırırken veya öksürürken ağzınızı ve burnunuzu kağıt mendille kapatın ve daha sonra bu mendili atmayı unutmayın.
  • Ellerinizi su ve sabunla sık sık yıkayın. Özellikle hapşırdıktan ve öksürdükten sonra ellerinizi yıkamayı unutmayın.
  • Aile ve arkadaşlarınıza hastalık hakkında bilgi verin ve başka insanlarla ilişki kurulmasını gerektiren ev işlerini (alışveriş gibi) başkalarının yapmasını sağlayın.

 Eğer hastaneye gitmeniz gerekiyorsa;

  • Hastane veya doktorunuzu önce telefonla arayın ve durumunuzu anlatın. Neden domuz gribinden şüphelendiğinizi söyleyin.( Mesela hastalığın görüldüğü bir ülkeye gidip geri dönmüşseniz bu bilgiyi paylaşmalısınız). Size doktorunuz tarafından verilen tavsiyelere uyun.
  • Eğer hastaneyi önceden aramanız mümkün değilse, hastaneye varır varmaz durumunuzdan insanları haberdar edin.
  • Hastaneye seyahatiniz boyunca ağzınızı ve burnunuzu kapalı tutun.

   DERLEYEN: Vet. Hek. Hayri YENİYURT
   KAYNAK    : Dünya sağlık örgütü (WHO)

 
Veteriner.CC

 

Copyright © 2007 - 2016 Veteriner.CC®
Her Hakkı Saklıdır - All right reserved